Beni Hatırla
Üye Ol | Şifremi Unuttum | Aktivasyon

Fotoğraf Telif Hakkı ve Kopyalama, Copyright nedir.
gencer seri
Mesajlar: 362
Kayıt: 26.12.2007

 tarihinde yazmış.
fotograf forum maci izle macini izle mac özeti izle mac bileti Watch Streaming live 2011
#9011
Fotoğraf Telif Hakkı ve Kopyalama, Copyright nedir.
Copyright © 2011 fotografturk.com Her Hakkı Saklıdır Fotoğrafların tüm hakları ve sorumluluğu fotoğraf sahiplerine aittir.
Sitemizde Fotoğraf Kopyalama seçeneği kapalıdır. Buna rağmen gayri resmi yollardan da olsa kopyalanması, çoğaltılması ve dağıtılması tamamen fotoğrafı çekenin iznine tabidir. Fotoğrafların izin alınmadan kopyalanması ve kullanılması 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Yasasına göre suçtur.
NOT: 5846 sayılı fikir ve sanat eserleri kanunu kapsamında daha önceden sonuçlanmış olan davalarda, 50,000 TL ile 600,000 TL arasında ağır para ve hapis cezaları verilmiştir. Bu hususların da dikkate alınması önemle duyurulur.

Telif hakkı nedir, herhangi bir bilgi veya düşünce ürününün kullanılması ve yayılması ile ilgili hakların, yasalarla belirli kişilere verilmesidir. Kısaca, orijinal bir yapıtın, eserin kopyalanmasına veya kullanılmasına izin vermeme hakkıdır.

Telif hakları

Türkiye Kültür ve turizm bakanligi Telif haklari ve sinema genel müdürlügü
Copyright

Telif hakkı, genellikle belirli bir süre için geçerlidir. Sembolü çember içinde bir "C" harfidir, © harfi üzerinde bulunduğu yapanın telif haklarının korunduğunu belirtir ve İngilizce "copyright" kelimesini ifade eder.

Türkiye Cumhuriyeti Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu ya da kısaca FSEK, Türkiye'de 5 Aralık 1951 tarihinde kabul edilmiş ve halen yürürlükte olan 5846 sayılı kanundur. Resmî Gazete'nin 7981 no.lu sayısında yayımlanarak, 13 Aralık 1951 tarihinde yürürlüğe girdi.

Kanun, bilgisayar programları dahil bilim ve edebiyat eserleri, müzik eserleri, güzel sanatlar eserleri ve sinema eserlerinden doğan hakları tanımlar ve güvence altına alır. Buna göre ilgililerin bu eserler dolayısıyla maddi ve manevi yetkileri doğar.


Fotoğraf ve Telif Hakları
Fotoğraflar çeken, çektiği profesyonel fotoğrafları satan birçok kişi vardır. Bazen bu fotoğraflar izin alınmadan farklı farklı yerlerde kullanılmaktadır. Bu durumda hakkı ihlal olan bu kişi ne yapmalıdır?


Öncelikle profesyonel iş yapan herkes mutlaka ama mutlaka eserlerinin maddi haklarını birilerine devrederken yazılı bir sözleşme yapmalıdır. Bu sözleşme ileride çıkacak uyuşmazlıklar önemli bir ispat vasıtasıdır.

Örneğin fotoğraflar çekerek para kazanan Hasan, bir dergi için belli bir konuda fotoğraflar çekmiş olsun. Hasan ile dergi arasında bir telif hakkı sözleşmesi yapılacaktır ve Hasanin fotoğrafları bu dergide sözleşme çevresinde yayınlanacaktır.

Buraya kadar normal bir ticaret ilişkisi vardır. Ama Hasan, dergi için çektiği fotoğrafların başka bir basılı eserde yayımlandığının haberini alır hatta bu internette sitelerinde de izin yayınlanmaktadır. Hasan ne yapmalı?

Hasan, FSEK m.84′de düzenlenen koruma konusu, eser niteliğinde olmayan ‘işaret, resim veya ses nakline yarayan araçlardır’. Bu bağlamda her nevi fotoğraf FSEK kapmasında koruma alanı bulacaktır.

Fotoğrafların üçüncü bir kişi tarafından aynı vasıtadan faydalanılmak suretiyle çoğaltması veya yayımlanması durumunda, haksız rekabete ilişkin hükümleri uygulanır(FSEK m.84/11). Haksız rekabet, Borçlar Kanunu’nun 48. maddesinde ve Türk Ticaret Kanunu’nun 56-65. maddeleri arasında düzenlenmiştir. Türk Ticaret Kanunu’nun haksız rekabete ilişkin hükümlerinin uygulanabilmesi için, haksız rekabette bulunan kişinin tacir olması da gerekli değildir (FSEKm.84/II). Fotoğrafların koruma süresi 25 yıl olarak tespit edilmiştir.

copyright
gizlilik
infringement
patent
patent nedir
telif
telif hakki
telif nedir
TWITTER SAYFAMIZ İÇİN TIKLAYIN


keyword: fotograflarin telif haklari, resim telif hakki, telif hakki olan ve olmayan fotograflar, telif hakki olan fotograf kopyalama ve kullanma, fotograf kullanma izni, fotografin sahibi ve telif hakki, fotograf copyright nedir, Telif Hakkı - Copy Right nedir Telif Hakkı - Copy Right nedir Bazı buluşlar yada tasarımlar patent ya da endüstriyel hak nedir © nedir
Bu konu 25.916 defa izlenmiş.


31.3.2011 23:26:26 tarihinde yazmış. fotograf forum, fotograf tartisma, fotograf bilgi, fotografcilik, fotoğraf paylaşım sitesi #9013
Resim Koruma Yöntemleri, Kopyalamaya Karşı Teknikler ve Telif hakkı
Paylaştığınız resimlerin başka kullanıcılar tarafından kullanılmamasını mı istiyorsunuz? Kopyalanmaya karşın farklı yöntemler mi arıyorsunuz?

Resim kopyalanmaya karşı uygulanabilecek farklı yöntemler olsa dahi kesin ve uygulanabilir net bir cevap olmaması sizi pek mutlu etmeyebilir. Kopyalamaya karşı özellikle fotoğraf sanatçılarının ve yazılarını özgün resimlerle süsleyenlerin ciddi sorunlar yaşadığını biliyoruz, ancak bu konunun kesin bir çözümü maalesef yok. Ürün varsa kopyalanabilir! Çalıntı, kopya resimler siz paylaşım alanı olarak internet âlemini seçtiğiniz sürece daha da kolay kopyalanabilinecek ve çoğaltılabilinecektir.

Kopyalanma sorununun net bir çözümü olmadığında hem fikirsek ve buna rağmen alternatif yöntemlerle resim kopyalanmasını zorlaştırmak, caydırmak,... istiyorsanız, aşağıdaki yöntemlere göz atabilirsiniz.

1. Sağ tuşun engellenmesi - kilitleme (disable right click): İçeriğin ve resmin üzerinde sağ tıklayıp "içeriğin kopyalanmasını" ve "resmi kaydet"i önler. Bu sanırım en kolay uygulanabilir yöntemlerin başında geliyor. Farklı sitelerden uygulama için gerekli bilgileri toparlayabilirsiniz.

2. Transparan Resim Ekleme Yöntemi (The transparent gif overlay): Kullanılacak ana resmin üzerine transparan resim koyarak, gerçek resminizi arka plan resmi gibi kullanırken ve transparan boşluk resminizi de aynı boyutlarda gerçek resim üzerindeymiş gibi kullanıyorsunuz. Orijinal ana resmi gören kişi resmi kaydetmeye çalıştığında "boşluk" (blank) bir görüntü ile karşılaşır. Kaydettiği resim transparan görüntünüdür.

Smashing Magazine sitesinin "Getting Creative With Transparency in Web Design" konusu ve Blogger Buster sitesinin Fixing PNG Image Transparency in IE6 (Including Background Images) yöntemleri ile kopyalamayı zorlaştırabilirsiniz.

3. Watermark: Alttaki örnek resme benzer şekilde resminize yazı ekleyebilirsiniz. Böylelikle resmin size ait olduğunu ve izinsiz kullanılmaması gerektiğine dair bir uyarıda bulunmuş olabilirsiniz. Ancak resmi kullanmak isteyen kişi resmin yazısız kısmını da kullanabilir. Hırsıza yol göstermek gibi olmasın aman
Telif hakları


Bu yöntem için Watermarktool ya da Picmarkr sitelerinden online yardım alabilirsiniz. Yükle, resme not yaz. Bu kadar...

Stock Photography sitesi bu yöntemi kullanan örnek bir sitedir.

Ve diğer yöntemleride şöyle sıralayabiliriz;

4. Internet Explorer 6 Image Toolbar'ı kaldırma (Disable IE6 Image Toolbar)
5. PNG, GIF, JPG, ve BMP gibi resim türleri yerine flash kullanma
6. Botların resimleri çekmesini engelleme

Yukarıda sıralanan 6 yöntemde resimlerinizin ve fotoğraflarınızın çalınmaması için %100 çözüm yolu olamaz. Ancak caydırıcı ve zorlaştırıcı olabilirler.

Bu yöntemlerin yanına ilave olarak bazı basit yöntemleri de sıralayarak resim ve içerik hırsızlarının yoluna bir taş daha koymaya çalışalım.

7. Resim Boyutu: Paylaşacağınız resimleri orijinal boyutları ile paylaşmayın. Belli bir bölümünü kırpın, çözünürlüğü ile oynayın, yeniden boyutlandırın. Böylelikle hiçbir zaman orjinal resminiz çalınamaz. Ancak eğer bir fotoğraf sergisi tadında tüm resimlerinizi paylaşıyorsanız bu kez de resimlerinizi tam performans ile görüntüleyemeyeceksiniz. İki ucu da hayra alamet değil!

8. Arama motorlarında resimlerinizin indekslenmesini önleyebilirsiniz. Böylelikle aramalarda çıkmamasını sağlayabilir ve bir nebzede olsa resimlerinizi koruyabilirsiniz.

9. Sayfanızda kolayca görüntülenebilecek bir kısma telif haklarının size ait olduğunu ziyaretçilerinize gösterebilirsiniz. Bunun için en bilinen sitelerden biri olan Creative Commons sitesi kullanılabilir.

Yukarıdaki çözüm önerilerini çoğaltmak mümkün eğer sizinde farklı bir çözüm öneriniz varsa lütfen bizimle paylaşın. Çözüm önerilerine karşın şunu unutmayın; resimlerinizi kopyalanmamasını sağlayacak kesin bir çözüm maalesef yok!

Son olarak yazının faydalı olduğunu düşünüyorsanız lütfen sosyal ağlardan biri ile paylaşın.

Kaynakları: Dedestruct, Bildirgeç
masterfoto
kemal atasagun
Mesajlar: 623
Kayıt: 12.4.2010
Şehir: İstanbul

3.4.2011 01:11:03 tarihinde yazmış. fotograf forum, fotograf tartisma, fotograf bilgi, fotografcilik, fotoğraf paylaşım sitesi #9070
Telif hakkı Nedir? Telif hakkı Anlamı, Telif hakkı Hakkında
Telif hakkı Nedir? Telif hakkı Anlamı, Telif hakkı Hakkında
Telif hakkı, herhangi bir bilgi veya düşünce ürününün kullanılması ve yayılması ile ilgili hakların, yasalarla belirli kişilere verilmesidir. Kısaca, orijinal bir yaratının kopyalanmasına veya kullanılmasına izin verme hakkıdır.

Telif hakkı, genellikle belirli bir süre için geçerlidir. Sembolü çember içinde bir "C" harfidir, © harfi üzerinde bulunduğu yaratının telif haklarının korunduğunu belirtir ve İngilizce "copyright" kelimesini ifade eder

Ce: Telif hakkı Nedir? Telif hakkı Anlamı, Telif hakkı Hakkında

TELİF HAKKI

A) Telif Hakkı Nedir?

Hakkı Telif, Edebi Mülkiyet, Güzel Sanatlar Mülkiyeti gibi ifadelerle de tabir edilebilen telif hakkı, “orijinal ya da özgün diyebileceğimiz bir fikrin veya eserin (düşünce ürününün) yasalarla sahiplenilmesini ve korunmasını sağlayan hak” olarak tanımlanabilir. Bu hak sayesinde ortaya konan eser, ancak sahibinin izniyle kullanılabilir ve yayılabilir.
Sembolü “©” şeklindedir ve bu sembolün bir eser üzerinde mevcut olması, o eserin telif hakkı tesciliyle sahiplenildiğini ve korunduğunu gösterir. Sembol, İngilizce "copyright" sözcüğünden getirilmiştir.
B) Telif Hakkı (Tescili) Nereden Alınır?

Ülkemizde telif hakları tescilinden sorumlu tek yetkili merci, T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı’na bağlı ‘TELİF HAKLARI VE SİNEMA GENEL MÜDÜRLÜĞܒ dür.
C) Telif Hakkı Kanunu: Yasal literatürde ‘5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu’ olarak bilinir. Tahmin edilebileceği gibi bu kanunun amacı, “Fikir ve sanat eserlerini meydana getiren eser sahipleri ile bu eserleri icra eden veya yorumlayan icracı sanatçıların, seslerin ilk tespitini yapan fonogram yapımcıları ile filmlerin ilk tespitini gerçekleştiren yapımcıların ve radyo-televizyon kuruluşlarının ürünleri üzerindeki manevi ve mali haklarını belirlemek, korumak, bu ürünlerden yararlanma şartlarını düzenlemek, öngörülen esas ve usullere aykırı yararlanma halinde yaptırımları tespit etmektir.” (Madde 1 – (Değişik: 21/2/2001 -4630/1 md.))
D) Eser nedir? Eser çeşitleri nelerdir?

ESER: 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu’nun 1/B maddesine göre eser: “Sahibinin hususiyetini taşıyan ilim ve edebiyat, musiki, güzel sanatlar veya sinema eserleri olarak sayılan her nevi fikir ve sanat mahsulleridir”.

İlgili kanuna göre fikir ve sanat ürünlerinin ‘eser’ olarak kabul edilip koruma altına alınabilmesi için;
a. Sahibinin hususiyetini taşıması,
b. Şekillenmiş olması,
c. Kanunda sayılan eser türlerinden birine girmesi,
d. Fikri bir çabanın sonucu olması gerekmektedir.
ESER ÇEŞİTLERİ:

İlim ve edebiyat eserleri: Dil ve yazı ile ifade olunan eserler, bilgisayar programları ve bir sonraki aşamada program sonucu doğurması koşuluyla bunların hazırlık tasarımları, rakslar, yazılı koreografi eserleri, pandomimalar ve buna benzer sözsüz sahne eserleri. Estetik değeri bulunmayan teknik ve ilmi mahiyette fotoğraf eserleri, her türlü haritalar, planlar, projeler, krokiler, resimler, coğrafya ve topografyaya ait maket ve benzerleri, her çeşit mimarlık ve şehircilik tasarım ve projeleri, mimari maketler, endüstri, çevre ve sahne tasarım ve projeleri.
Musiki eserleri: Her çeşit sözlü ve sözsüz bestelerdir.
Güzel sanat eserleri: Estetik değere sahip olan; yağlı ve suluboya tablolar, resimler, desenler, pasteller, gravürler, güzel yazılar ve tezhipler, kazıma, oyma, kakma veya benzeri usullerle maden, taş, ağaç veya diğer maddelerle çizilen veya tespit edilen eserler, kaligrafi, serigrafi, heykeller, kabartmalar ve oymalar, mimarlık eserleri, el işleri ve küçük sanat eserleri, minyatürler ve süsleme sanatı ürünleri ile tekstil ve moda tasarımları, foto-grafik eserler ve slaytlar, grafik eserler, karikatür eserleri, her türlü tiplemelerdir.
Sinema eserleri: Estetik değere sahip, ilmi, öğretici veya teknik mahiyette olan veya günlük olayları tespit eden filmler veya sinema filmleri gibi; tespit edildiği materyale bakılmaksızın, elektronik veya mekanik veya benzeri araçlarla gösterilebilen, sesli veya sessiz, birbiriyle ilişkili hareketli görüntüler dizisidir

E) Eser Sahibi Kimdir?
Eser sahibi, eseri meydana getiren kişidir. Örneğin; bir müzik eserinin sahibi, onu meydana getiren, yani bestesini ve güftesini yaratan kişidir.
F) Eser Sahibinin Hakları Nelerdir?

1 - MANEVİ HAKLAR:

Umuma Arz Yetkisi: Eser sahibinin manevi haklarının başında, eserin umuma arz edilip edilmemesini, yayımlanma zamanını ve tarzını tespit gelir. Örneğin; bir eserin, eser sahibinin yazılı izni bulunmadan umuma arz edilmesi ya da izin verdiğinden farklı bir şekilde umuma arz edilmesi hali manevi haklara açık bir tecavüz durumudur.

Adın Belirtilmesi Yetkisi: Eser sahibi, eserini adıyla (veya takma adıyla) ya da adsız olarak, umuma arz etme veya yayımlama hususuna münhasır bir hakka sahiptir. Örneğin; eserinde takma ad kullanan bir yazara ait eserin, yazarın gerçek adıyla basılması durumunda, esere ait manevi hakkı ihlal edilmiş olacaktır.

Eserde Değişiklik Yapılmasını Menetme Yetkisi: Eser sahibinin en önemli manevi haklarından biri, açık izni bulunmaksızın eserde (veyahut eser sahibinin adında) kısaltma, ekleme veya herhangi bir değiştirme yapılamamasıdır. Örneğin; bir resmin mülkiyetini alan kişinin bu resim üzerinde değişiklik yapması ya da bir müzik eserinin mali haklarını devralmış kişinin eser üzerinde değişiklikler yapabilmesi mümkün değildir.
Eser Sahibinin Zilyed ve Malike Karşı Hakları: Eser sahibi, gerekli durumlarda; eserin aslının malikinden (yani bir eser üzerinde cismani olarak mülkiyet hakkı sahibi olmuş kişiden - mesela bir tabloyu satın almış kişiden) veya zilyedinden (yani bir eser üzerinde cismani olarak mülkiyet hakkı bulunmamakla birlikte o eseri elinde bulunduran kişiden - mesela bir tabloyu yeniden satım amacıyla aslın malikinden alarak satılmak üzere elinde bulunduran galeri sahibinden) haklı bir sebep ile geçici olarak yararlanmayı talep edebilir. Bu hak sadece, bir kısım güzel sanat eserleri (yağlı ve sulu boya tablolar, her türlü resimler, desenler, pasteller, gravürler, güzel yazılar ve tezhipler, kazıma, oyma, kakma veya benzeri usullerle maden, taş ağaç veya diğer maddelerle çizilen veya tespit edilen eserler kaligrafi, serigrafi, heykeller, kabartmalar ve oymalar) ve ilim ve edebiyat eseri niteliği bulunan el yazısıyla yazılmış eser asılları için tanınmış olan bir haktır.

Ayrıca eser sahibi, eserin tek ve özgün olması durumunda, kendisine ait tüm dönemleri kapsayan çalışma ve sergilerde kullanmak amacıyla, koruma şartlarını yerine getirerek iade edilmek üzere eseri isteyebilir. Örneğin; bir ressamın, tüm çalışmaların yer alacağı bir katalog çekimi sırasında elinde fotoğrafı bulunmayan bir tablosunun malikinden çekim için geçici olarak yararlanmayı talep edebilmesi mümkündür.

Manevi haklar eser sahipliğinden doğan bazı mutlak ve münhasır yetkiler oldukları için miras yolu ile geçmedikleri gibi, devir yönünden ölüme bağlı tasarruflara konu olmazlar ve sağlar arası işlemlerde de devir edilemezler. Ancak manevi hakların kullanılma yetkisi devredilebilir. Manevi hakların ihlali halinde eser sahibinin müdahale etme yetkisi bulunmaktadır. Bir esere malik olan, eser sahibi ile yapmış olduğu sözleşme şartlarına göre eser üzerinde tasarruf edebilir, fakat eseri bozamaz ve yok edemez ve eser sahibinin haklarına zarar veremez, eseri değiştiremez. Aksi durumun varlığı manevi hakların ihlali anlamına gelir.
2 - MADDİ HAKLAR:

İşleme Hakkı: Bir eserden, onu işleme suretiyle faydalanma hakkı münhasıran eser sahibine aittir. Bir eserin, eser sahibinin izni dışında işlenebilmesi mümkün olmamakla beraber, asıl eser sahibinin izni ile meydana getirilen işlenme eser de başlı başına bir eserdir ve yaratanı eser sahibi sayılmaktadır. Örneğin; bir eserin izinsiz tercümesini yapmak eser sahibinin işleme hakkını ihlal edecektir. Bir eserin sahibinin izni ile tercümesinin yapılması halinde, tercüme eden de işlenme eser sahibi olarak kabul edilecek ve kanunda tanınan haklardan faydalanabilecektir.
Çoğaltma Hakkı: Bir eserin aslını veya kopyalarını, herhangi bir şekil veya yöntemle, tamamen veya kısmen, doğrudan veya dolaylı, geçici veya sürekli olarak çoğaltma hakkı münhasıran eser sahibine aittir. Örneğin; bir müzik eserinin veya bilgisayar programının çoğaltılması ve kopyalanması hakkı münhasıran eser sahibine ait bulunmaktadır. Herhangi bir kimse veya yapımcı bir şirket bu hakkı devralmaksızın bir eserin aslını veya kopyalarını herhangi bir şekil veya yöntemle çoğaltamaz. Aksi durum hakka tecavüz sayılır.
Yayma Hakkı: Bir eserin aslını veya çoğaltılmış nüshalarını, kiralamak, ödünç vermek, satışa çıkarmak veya diğer yollarla dağıtmak hakkı münhasıran eser sahibine aittir.
Temsil Hakkı: Bir eserden, doğrudan doğruya yahut işaret, ses veya resim nakline yarayan aletlerle umumi mahallerde okumak, çalmak, oynamak ve göstermek gibi temsil suretiyle faydalanma hakkı münhasıran eser sahibine aittir.
İşaret, Ses ve/veya Görüntü Nakline Yarayan Araçlarla Umuma iletim Hakkı: Bir eserin aslının veya çoğaltılmış nüshalarının, radyo-televizyon, uydu ve kablo gibi telli veya telsiz yayın yapan kuruluşlar vasıtasıyla veya dijital iletim de dahil olmak üzere işaret, ses ve/veya görüntü nakline yarayan araçlarla yayınlanması ve yayınlanan eserlerin bu kuruluşların yayınlarından alınarak başka yayın kuruluşları tarafından yeniden yayınlanması suretiyle umuma iletilmesi hakkı münhasıran eser sahibine aittir.

Pay ve takip hakkı: Eserleri ölümünden sonra kıymetlenen bir ressamın, bir yağlı boya resminin açık arttırmada satılması halinde, mirasçılarının bu satışından pay isteme hakkı söz konusu olabilecektir.

telif hakkı nedir
, telif hakki nedir, telif ne demek, 1, telif hakları nedir, Telif hakkı nedir?, TELİF HAKKI NEDİR, telif hakkı ne demek, telif ne demektir, yayın hakları ne demektir, f, telif hakkı NEDİR , 2, hakkı anlamı, TERİF HAKKI nedir, tehlif hakkı nedir, telef hakkı nedir, site telif hakkı nedir, telif ne de, 0, telıf ne demek, telif hakkı ne demek?, terif hakkı nedir, telıf nedir, HAKKI anlamı
utkukaya
utku kaya
Mesajlar: 379
Kayıt: 27.6.2010
Şehir: Diger

3.4.2011 21:54:30 tarihinde yazmış. fotograf forum, fotograf tartisma, fotograf bilgi, fotografcilik, fotoğraf paylaşım sitesi #9079
Teşekkürler arkadaşlar.
betsa
SAFA BAŞNUR
Mesajlar: 81
Kayıt: 29.4.2010
Şehir: İstanbul

4.4.2011 08:50:34 tarihinde yazmış. fotograf forum, fotograf tartisma, fotograf bilgi, fotografcilik, fotoğraf paylaşım sitesi #9084
Sevgili Gencer ve Utku paylaşımınız için teşekkürler.
endorfin
MELEK ELİBÜYÜK
Mesajlar: 18
Kayıt: 3.7.2008

8.4.2011 04:15:15 tarihinde yazmış. fotograf forum, fotograf tartisma, fotograf bilgi, fotografcilik, fotoğraf paylaşım sitesi #9118
Fotoğrafçılıkta Telif Hakları

Damla Ömür TANTEKIN
tantekin@voila.fr

Genel anlamda telif hakları, eser sahibine rızası olmaksızın eserinin kopyalanmasını, değiştirilmesini, dağıtılmasını veya çoğaltılmasını önleme; ayrıca eserin izinsiz kullanımı halinde kişiye hukuki yola başvurma olanağı tanır. Fotoğrafçılıkta ise telif hakkı, deklanşöre basılarak, görüntünün filme yerleştirildiği an başlar ve başka hiçbir işleme gerek kalmaksızın kendiliğinden kazanılır.

Sanat eserlerinin hemen hemen hepsinde telif hakları konusu sıklıkla karşımıza çıkmakla birlikte fotoğrafçılıkta durum daha değişiktir. Çünkü müzik, edebiyat ve görsel sanatlar alanındaki pek çok çalışmanın tersine fotoğraf, “konu”ya ilişkin daha objektif tanımlama içerir. Bir başka anlatımla fotoğrafçılıkta “konu” herkes tarafından görülebilir veya elde edilebilir; dolayısıyla fotoğrafta telif hakları diğer sanat dallarındaki çalışmalara kıyasla daha esnektir. Birçok fotoğrafın telif hakkı korumasından yararlanması söz konusu iken bir kısım fotoğraf bu korumadan yararlanamaz.

“Hangi fotoğraflarımı koruma altına alabilirim?” ya da “Korumanın sınırları nedir?” gibi sorularımıza en iyi yanıtı ise temel uluslararası hukuk kuralları ile mahkeme kararları vermektedir. Gerek Avrupa Birliğinin en üst düzey yargı organı olan Avrupa Topluluğu Adalet Divanı (ATAD)’nın kararları, gerek ABD’deki uygulamalar, fotoğrafçılık alanındaki eserlerin telif hakkı korumasından yararlanabilmesine yönelik belli başlı ölçütleri ortaya koymakta ve ülkemizdeki uygulamalara da yön verebilecek bir nitelik taşımaktadır.

Söz konusu ölçütler, ilgili mahkeme kararlarıyla birlikte kısaca aşağıdaki şekilde sıralanabilir:

1. Fotoğrafın Asgari Düzeyde Özgünlük Taşıması Gerekir

Bir fotoğrafın telif hakları ile güvence altına alınabilmesi için asgari düzeyde özgünlük taşıması gerekir. Özgünlük, telif hakkının “olmazsa olmaz” sayılabilecek bir ön koşuludur. Yani, fotoğraf, eser sahibine ait minimum düzeyde yaratıcı unsurlar içermelidir. Peki özgünlük konusunun alt sınırı nedir? Yani eser sahibi tarafından oluşturulan bir fotoğrafın yeterli özgünlüğe sahip olup olmadığı konusu nasıl değerlendirilir?

Aslında hemen hemen her fotoğrafın bir “özgünlük” taşıdığı varsayımından hareket edilir. Ancak, esas fotoğrafın kopyası olarak nitelendirilebilecek çalışmalar telif haklarıyla koruma altına alınmamaktadır. Nitekim, Bridgeman Art Library, Ltd v. Corel Corp. davasında verilen karar da bu yönde olmuştur. Bridgeman Sanat Kütüphanesi, devlet mülkiyetindeki eserlerin diapozitifleri ile dijital fotoğraflarının çekimi lisansını almıştır. Bu çerçevede, anılan çalışmalar herhangi bir değiştirme veya ekleme olmaksızın kopyalanmış ve Corel firması da bu görüntüleri içeren CD-ROM’un satışını gerçekleştirmiştir. Ardından, Bridgeman gerek slaytlar gerek dijitallerde telif hakkı sahibi olduğu iddiasıyla dava açmıştır. Ancak mahkeme, esas çalışmanın birebir taklidi/kopyası niteliğinde olan çalışmaların telif hakkı korumasından yararlanabilecek denli “özgün” olmadığına hükmetmiştir.

Diğer taraftan Eastern America Trio Products v. Tang Electronic Corp. davasında davacının fotoğraflarını kendi katalogunda yayımlayan davalının telif hakkı ihlalinde bulunduğuna karar verilmiştir. Davalı, yayımladığı fotoğrafların sıklıkla bulunabilen, endüstriyel nitelikli ve yeterli özgünlük taşımayan fotoğraflar olduğu iddiasında bulunmuş; buna karşılık mahkeme ise özgünlüğün kadrajda, çekim açısında ve ışıkta aranması gerektiğini öngörerek davacıyı davasında haklı bulmuştur. Mahkeme ayrıca, fotoğrafçılıkta telif hakları konusunun çok geniş bir alan olduğunu, çok sayıda fotoğrafın birçok yönden birbirine kopyası derecesinde benzeyebileceğini; bu gibi durumlarda özgünlüğün tespiti için “konu seçimi, zamanlama, kullanılan makine, film ve objektif” gibi diğer ölçütlere başvurulması gerektiğine işaret etmiştir.

2. Türev Çalışmalar Asli Çalışmanın Koruma Kapsamını Etkilememelidir.

Türev çalışmalar (çeviri, müzikal aranjman, ses kayıt, sanatsal reprodüksiyon gibi) mevcut bir veya birden fazla çalışmaya dayanılarak oluşturulmaktadır. Türev çalışmada telif hakkı ancak “mevcut çalışmadan ayırt edilebilen kısmı” kapsamaktadır. En önemlisi de, türev ürünün telif hakkı korumasından yararlanabilmesi için esas çalışmanın telif hakkı korumasının kapsamını etkilememesi gerekir.

Bir örnekle açıklamak gerekirse; Ets-Hokin v. Skyy Spirits. davasında Skyy Spirits, fotoğrafçı Ets Hokins’le, votka şişelerinin reklam çekimi konusunda anlaşmıştır. Ets Hokin Skyy firmasına düz beyaz ya da sarı zemin önünde Skyy Votka’nın sergilendiği toplam üç adet fotoğraf teslim ederek firmaya sınırlı lisans hakkı tanımıştır. Bunun üzerine Skyy firması, şişenin çekimi için başka fotoğrafçılar kiralamış ve daha sonra da onların çektikleri fotoğrafları kullanmıştır. Ets Hokin ise diğer fotoğrafçılar tarafından çekilen bu yeni fotoğrafların kendisininkilere çok benzer olduğunu, dolayısıyla hem firmayla aralarındaki lisans anlaşmasının ihlal edildiğini hem de kendisinin telif hakkına zarar verildiğini öne sürmüştür. Alt mahkeme Ets Hokin’in fotoğraflar üzerinde telif hakkının söz konusu olamayacağına dayanarak davayı reddetmiş; çekilen fotoğrafların birbirinin kopyası değil; esasen telif hakkıyla teminat altına alınan şişe malzemesinin ve marka işaretinin türev çalışmaları olduğuna işaret etmiştir.

Aynı davada temyiz mahkemesi ise Ets Hokin tarafından çekilen fotoğrafların asgari “özgünlük” şartını taşıdığını, fotoğrafların türev çalışma olmadığını; kaldı ki, her fotoğrafın aslında konu bakımından bir türev çalışma olduğunu öne sürmüştür. Dolayısıyla, Skyy Votka şişesinin telif hakları koruması altında olmadığı ve Ets Hokin’in fotoğraflarının telif hakkı korumasından yararlanabileceğine hükmedilmiştir.

3. İhlalin söz konusu olabilmesi için telif hakkı korumasından yararlanan bir başka fotoğraf olmalıdır.

Telif hakkı ihlaline dayanılarak bir dava açılabilmesi için öncelikli koşul, telif hakkı korumasından yararlanan bir başka fotoğraf olması ve ihlale yol açtığı iddia edilen fotoğrafın asıl fotoğrafla ciddi ölçüde benzerlik taşıması gerekir. Böyle bir durum çoğunlukla iki fotoğrafçının aynı konunun fotoğrafını çekmelerinde söz konusu olur.

Konuya ilişkin olarak, Leigh v. Warner Bros. Inc davasına bakacak olursak; fotoğrafçı Jack Leigh “Midnight in Garden of Good and Evil” isimli kitabın kapağı için fotoğraf çekim hakkını almış ve kitabın temasına uygun olarak da Savana’da bulunan ünlü “Bird Girl” heykelini fotoğraflamayı tercih etmiştir. Anılan heykel Sylvia Shaw Judson tarafından yapılan ve bir kopyası satın alınarak Savana’daki şehitliğe yerleştirilen bir heykeldir.

Ardından, kitabı filme uyarlayan Warner Brothers gerek film içerisinde gerek film demolarında “Bird Girl” heykelinin başka fotoğrafçılar tarafından çekilen fotoğraflarına yer vermiş, bunun üzerine de Leigh, film şirketini telif hakkı ihlaline dayanarak dava etmiştir. Tarafların arasındaki asıl anlaşmazlık konusu Leigh’ın fotoğraflarında telif hakkı sahibi olup olmadığı değil; fotoğraflarındaki hangi unsurların koruma altında olduğu ve davalının bu unsurları ihlal edip etmediğidir.

Kitabın öyküsüyle bağlantı kurarak, kapak için tema olarak heykel seçiminde bulunan Leigh olmasına karşılık, mahkeme, fotoğrafçının film şirketi Warner Bros’u bu bağlantıyı kullanmasından alıkoyamayacağına; zira, telif haklarının fikirleri değil, sadece özgün ifadeleri koruduğuna hükmetmiştir. Ayrıca, Leigh’ın sahip olduğu telif hakları heykelin veya şehitliğin görünümüne yönelik çekimleri de kapsamına almamaktadır.

Bununla birlikte, mahkeme Leigh’ın fotoğraflarının sanatsal unsurlarının (ışık seçimi, gölgeleme, zamanlama, açı ve film seçimi) koruma altında olduğuna ve Leigh tarafından çekilen fotoğraflar ile film içerisinde kullanılan fotoğraflar arasında telif hakkı ihlali yaratabilecek nitelikteki benzerliklerin belirlenmesi için jüri tayin edilmesine karar vermiştir.

4. Bir eser üzerinde telif hakkı ortaklığı kendiliğinden doğmaz, açıkça kararlaştırılması gerekir.

Bir başka uyuşmazlık yaratan konu ise, bir kişinin veya firmanın mülkiyeti ve denetimi kendinde kalmak üzere bir konu çekimi için bir fotoğrafçıyı kiralaması durumudur. Genel anlamda tarafların ilişkisi aralarındaki lisans anlaşmasına bağlı olarak yürütülse de; bazen kiralayan tarafın sadece konuya yönelik mülkiyet ve denetim yetkisine dayanarak, fotoğraflar üzerinde de mülkiyet iddiasında bulunduğu haller ortaya çıkabilmektedir.

Sözgelimi, Natkin et al v. Winfrey et al. davasında, davalı Winfrey, davacı konumundaki Natkin ile “Oprah Gösterisi”nin ve konuklarının fotoğraf çekimleri için anlaşmıştır. Ancak daha sonra Winfrey, bu fotoğrafların on bir tanesini de içeren bir kitap yayımlamış; bunun üzerine fotoğrafçılar da telif haklarının ihlal edildiği gerekçesiyle dava açmıştır. Winfrey ise konunun mülkiyetinin kendisinde olduğunu dolayısıyla konukların, kıyafetlerinin, ifadelerinin ve gösterinin üzerinde de denetim yetkisi olabileceğini; fotoğrafçılarla birlikte fotoğraflarda telif hakkı ortaklığının olduğunu öne sürmüştür.

Mahkeme ise Winfrey’i savunmasında haklı görmemiş; “bir fotoğraf üzerinde telif hakkı ortaklığının söz konusu olabilmesi için tarafların çalışmaya başlamadan önce veya çalışma esnasında ortak olduklarını beyan etmeleri ve tarafların çalışmaya katkısı ayrı ayrı telif hakkına konu edilebilir olmalıdır” hükmüne yer vermiştir. Ayrıca mahkeme, fotoğrafın konusunun da telif hakkı kapsamına alınabilecek bir unsur olmadığına işaret etmiştir.

Değerlendirme

Sonuç olarak, bir fotoğrafın telif hakkı korumasından yararlanabilmesi için, bir başka eserin birebir taklidi ya da kopyası değil; asgari düzeyde özgünlüğe sahip bir fotoğraf olması gerekmektedir. Türev fotoğrafların ise asıl fotoğrafa göre–küçük de olsa- birtakım farklılıklar içermesi ve asıl fotoğrafın telif hakkı koruması kapsamını etkilememesi/daraltmaması gerekir. Diğer taraftan, telif hakkı ihlali bulunduğu iddiasının sonuç doğurabilmesi için de telif hakkı korumasından yararlanan bir başka fotoğraf olmalı ve iddia edilen fotoğraf asıl fotoğrafla ciddi ölçüde benzerlik taşımalıdır. Son olarak, bir fotoğrafçının üçüncü kişilerle telif hakkı ortaklığı söz konusu olabilir. Ancak, böyle bir durumun oluşması için ortaklık niyetinin açıkça konuşulması ve her tarafın söz konusu çalışmaya telif hakkına ayrı ayrı konu edilebilecek şekilde katkıda bulunması gerekmektedir. Tekrar söylemek gerekirse, fikirlerin ya da konunun koruma altına alınması söz konusu değildir.

***(Bu yazı, American Society of Media Photographers tarafından yayınlanan bilgi notlarının, Stephen C. Filler’ın “Copyright Protection and Subject Matter in Photographs” adlı makalesinin ve konuya ilişkin mahkeme kararlarının derlenmesiyle oluşturulmuştur.)

, telif hakki nedir, telif ne demek, 1, telif hakları nedir, Telif hakkı nedir?, TELİF HAKKI NEDİR, telif hakkı ne demek, telif ne demektir, yayın hakları ne demektir, f, telif hakkı NEDİR , 2, hakkı anlamı, TERİF HAKKI nedir, tehlif hakkı nedir, telef hakkı nedir, site telif hakkı nedir, telif ne de, 0, telıf ne demek, telif hakkı ne demek?, terif hakkı nedir, telıf nedir, HAKKI anlamı
seref
seref karadayi
Mesajlar: 371
Kayıt: 9.9.2010
Şehir: İstanbul

1 2 3 4 5
* Cevap yazmak için üye girişi yapmalısınız.
Fotoğraf Türk
Hakkımızda
Kadromuz
Reklam
Görüş ve Öneriler
İletişim
Yardım
Kurallar
Kullanma Kılavuzu
Sıkça Sorulan Sorular
Tüm Yardım Konuları
Ekran Kalibrasyonu
Copyright © 2017 Fotografturk.com Her Hakkı Saklıdır
Fotoğrafların tüm hakları ve sorumluluğu fotoğraf sahiplerine aittir.
Fotoğraf Türk de paylaşılan fotoğraflar 3. şahıslar tarafından ticari amaçlı kullanılamaz.